Ivo Mechels – Test-Aankoop

7-10_ivomechels (Copy 2)De gekende spreekbuis van Test-Aankoop, Ivo Mechels aan het woord over consumenten, duurzaam consumeren en het menselijke…

Beste Lezer, voor u aan deze tekst begint, best eerst even de algemene inleiding op deze interviewreeks lezen...

Amerikaans model

Test-Aankoop is opgericht naar Amerikaans model, men startte daar na WOII met de Consumers Union, een model dat gauw in Groot Brittannië werd overgenomen.  Wij hebben daar leentjebuur gespeeld en in 1957 werd onze organisatie opgericht.

De doelstelling is altijd dezelfde gebleven: informeren van de consument en verdedigen van de belangen van de consument.  Wij werken ondertussen in België, Spanje, Portugal, Italië en Brazilië, zodoende zijn we wereldwijd de tweede grootste, na de Amerikaanse organisatie.

Balpennen

De allereerste test dateert van 1960, het eerste nummer was geheel gewijd aan balpennen.  In dat nummer stonden de testen, met foto’s en hoe het laboratoriumonderzoek gedaan werd.  De werking van de balpennen werd van naaldje tot draadje uitgelegd.

In de beginjaren heeft onze aanpak veel kwaad bloed gezet, naam en toenaam werden genoemd in een klassement.  Dat was ongehoord, maar we zijn het zo blijven doen.

Gekende procedures

De periode van de koude oorlog is voorbij, van de meeste bedrijven krijgen we informatie.  Wij spelen ook open kaart naar hen, onze test methodologieën zijn gekend.  De namen van de labo’s die we voor een test gaan gebruiken, die geven we niet vrij.  We hebben geen interne labo’s, we gaan daar wereldwijd naar op zoek.  Voor bepaalde producten zijn er weinig labo’s die daarin gespecialiseerd zijn, op den duur weten producenten wel waar we heen gaan.

Marktanalyse

Wanneer we een product wensen te testen, doen we eerst een marktanalyse.  Een merk dat niet vaak gekocht wordt, of iets nieuws op de markt zullen we niet snel testen.  We wachten tot een kritische massa van consumenten een product koopt, dan nemen we het op in onze test.  Op basis van de marktanalyse beslissen onze technici welke merken en modellen getest worden.

De aankoop van de toestellen gebeurt door anonieme aankopers, dit in alle landen die aan de test meedoen.  We hebben een groep opgericht van 37 landen, de ICRT: International Consumer Research and Testing.

Samenwerking

Voor elke test kunnen de 24 consumentenorganisaties kiezen of ze al dan niet meedoen.  Hoe meer landen, hoe groter het schaalvoordeel.  Een wasmachine testen kost al gauw 2000 euro, inkoopprijs, werkingskosten, personeelskosten niet inbegrepen.  In een artikel staan een tiental verschillende modellen, alleen kan Test-Aankoop dat niet dragen.

ICRT is een grote organisatie, er zitten daar ook kleine spelers in.  Voor de kostenverdeling werken we volgens het principe van verdelende rechtvaardigheid, op die manier kunnen de kleine spelers ook publiceren en hopelijk ook mensen werven.  We hebben gezien dat dit werkt en we worden er allemaal beter van.

Avondland Europa

In onze magazines staan geen advertenties, we laten ons niet subsidiëren.  Net zoals de andere organisaties in onze groep dragen de abonnees de volledige werking van Test-Aankoop.

De groep heeft 1,3 miljoen abonnees, België 350000, zo komen we in één gezin op 8.  Gezien de crisis is dit niet weinig, we verwachten wel niet veel groei.  Italië blijft ook stabiel, in Spanje & Portugal gaat het moeilijk.  Niet alleen de consumentenorganisaties, maar vooral voor de mensen ter plaatse.  Brazilië is fenomenaal, maar dat is een groei-economie.  We hadden collega’s van São Paulo op bezoek, het beeld beklijft dat de toekomst niet meer in Europa ligt.  Ik zie regelmatig mijn collega’s uit Spanje en Portugal, de jonge mensen daar zijn moedeloos, velen depressief.  Ze trekken weg, naar de voormalige kolonies.

Beste Koop

De productspecialisten van de landen die meedoen, komen eerst bijeen en bepalen welke criteria in acht dienen genomen te worden.  De resultaten komen in een lijvig technisch rapport, we publiceren slechts de belangrijkste criteria, het artikel moet vulgariserend zijn.

Om het nog toegankelijker te maken is er ook nog de Beste Koop, ons uithangbord voor de beste prijs/kwaliteit verhouding.  We hebben ook nog ‘Beste uit de Test’, waar de prijs geen doorslaggevend argument is, voor mensen die echt wel inzoomen op kwaliteit.

Consument maakt het verschil

Wij bieden meer service dan enkel het magazine.  Zo hebben we onze rekenmodules, waarvan die voor elektriciteit en gas onlangs in de belangstelling dankzij de energiestrijd.  De vraag komt nu geregeld of er nog sectoren zijn waar consumenten hun voordeel kunnen doen, waar ze kunnen winnen aan koopkracht.  Die zijn er zeker, maar je moet ze willen ontdekken.  Voor de hand liggend is telecom, internet én telefonie.  Daarnaast ook banken, verzekeringen, supermarkten, generische geneesmiddelen.  Er zijn ontzettend veel sectoren waar je als consument het verschil kan maken.  Op al die vlakken zijn we ook actief, alleen weten de mensen het nog niet voldoende.  Voor ons is de taak weggelegd om daarover nog meer te communiceren.

Ik heb een project in de schuif liggen om dat aan de man te brengen, waar we voor een modaal gezin laten zien wat ze op de verschillende vlakken kunnen doen.  Elke burger heeft een zichtrekening, meer dan 90% heeft een spaarrekening.  Waarom zou je overbodige kosten aan banken betalen?  Het is niet omdat je hypotheek bij bank x loopt, dat je je spaarrekening daar ook moet hebben.

100 advocaten

Alle leden kunnen inbellen naar onze ledendienst, daar hebben we 100 advocaten die freelance voor ons werken.  Als een abonnee een probleem heeft, dat hoeft geen consumentenprobleem te zijn, dan kan hij gratis van deze dienst gebruik maken.  Zo kan je gebruik maken van eerstelijns juridische bijstand, daar kan je veel mee uitsparen.

Evolutie

Sinds 1995 ben ik werkzaam bij Test-Aankoop, in die tijd heb ik heel wat zien evolueren.  Voor Test-Aankoop was ik werkzaam in de politiek, ik werd aangenomen om Test-Aankoop op de (politieke) agenda te zetten.  Via de resultaten van onze studies, de enquêtes komen hiaten in de wetgeving tevoorschijn, het was mijn verantwoordelijkheid om die aan te kaarten bij ministers, bij parlementsleden, bij bedrijven.  Daar heerste eerst verwondering, dat wij wensten in dialoog te gaan.  Ik heb er toe bijgedragen dat de koude oorlog periode voorbij is.

Voor ik er was, kwam er elke maand opnieuw een boekje uit, maar daar gebeurde verder niet veel mee.  Uiteindelijk heb ik een dienst uitgebouwd van zeven mensen, ondertussen zetten we onze organisatie ook op de kaart bij de media.  Los van mijn functie als lid van het directiecomité en verantwoordelijke van de dienst, ben ik nog altijd operationeel bezig

Media & politiek

Toen ik begon waren consumentenzaken helemaal niet sexy. Door aan te bieden wat wij hadden en nadruk te leggen op de belangen verdediging van de consument, kwamen die onderwerpen meer en meer op de agenda.  De media heeft die boodschap goed begrepen, ze begonnen er meer over te berichten.  In het begin had ik misschien eenmaal per week een journalist aan de lijn, nu maakt dit de helft van mijn workload uit.

Wanneer de publieke opinie beweegt, dan krijgt de politiek ook interesse.  De politici beginnen ons ook te bevragen, ze gebruiken onze publicaties voor parlementaire vragen, interpellaties en wetsvoorstellen.

Tot slot zijn er natuurlijk de bedrijven, de sectoren en de confederaties.  Als laatste beweging beginnen zij ons op een andere manier te bejegenen.  Test-Aankoop is voor hen ook een belangrijke factor geworden.

Consumentenzaken

Toen ik begon had niemand het over ‘de consument’.  In de allereerste regering van Guy Verhofstadt hebben we een minister van consumentenzaken gekregen, Magda Aelvoet.  Zij heeft zich daar niet echt op geprofileerd, als minister van volksgezondheid had zij haar handen vol met de dioxinecrisis.  Na haar kwam Jef Tavernier, die werd opgevolgd door Freya Van den Bossche.  Zij heeft consumentenzaken op de kaart gezet.  Mede dankzij ons aansturen, onze lobbying wordt het met haar een sexy onderwerp.

Media-aandacht

Vanaf dan zie je dat de media meer interesse tonen in consumentenzaken.  Jan Van Rompay heeft decennialang zijn ding kunnen doen met allerhande programma’s zoals Jan Publiek en Argus.

Zo kreeg consumentenzaken een boegbeeld.

De VRT gaf de opdracht een consumentenprogramma te maken met Test-Aankoop als sparring partner.  Tweeëndertig weken aan een stuk heb ik daar gestaan, op het einde was ik freelance lid van de redactie van het programma.

Social Media

Ik merk aan den lijve dat je het fenomeen Social Media beter voorzichtig benadert, soms is het een gevaarlijk instrument, soms een bijzonder handig instrument.  Soms heb ik binnen de minuut een journalist aan de lijn na het schrijven van een tweet, 140 karakters is niet veel, soms is dat al voldoende om journalisten aan de lijn te hebben.  Het gevaar is natuurlijk dat je daar gaat in vast lopen.

Mijn persoonlijke dingen zet ik niet op het internet, ik heb daar geen behoefte aan.  Soms zetten mensen er dingen op waar ze achteraf spijt van hebben.  Sommigen voelen zich verplicht om op alles te reageren, het is een duizendkoppig monster.  Ik doe mijn ding, ik heb geen facebook account, ik heb nog altijd meer dan genoeg aan het face to face gebeuren met mijn vrienden.  De kinderen zijn er natuurlijk mee opgegroeid, ik kijk daar kritisch naar.  Als ik mijn dochters in de zetel zie zitten, de laptop op de schoot, de televisie op en de smartphone ligt er naast, dan vraag ik me af waar we bezig me zijn.  Waar is de diepgang nog?  Wordt alles niet verschrikkelijk oppervlakkig? Ze weten van alles iets, maar van niets nog alles.

Mens centraal

Soms heerst de perceptie dat de mens nu gereduceerd is tot consument.  Ik zie hoe de evolutie gegaan is, en stel vast dat dit een nevenwerking is.  Een niet bedoeld zijdelings effect.  Dit kan alleen maar positief zijn zolang men niet vergeet dat de mens centraal staat, dat die belangrijker is.

Mochten we gereduceerd worden tot consument, dan betreur ik dat.  Maar evenzo worden we gereduceerd tot burger, tot belastingplichtige, …

Dat is een opsplitsing van het ‘mens zijn’, een opdeling zoals het de overheid uitkomt of zoals het bedrijven uitkomt, zoals dit het maatschappij model uitkomt.  Het belangrijkste, dat mogen we nooit vergeten, is de mens.  Dat is wat telt, en dat proberen we altijd aan bod te laten komen.

Wij hebben niet de pretentie voor het holistische beeld te gaan.  Wat we wel doen, mijn dienst bij uitstek, is de belangen verdedigen van de mens als consument.  De kat de bel aanbinden, mensen informeren, mensen alerter maken  ook als het nodig is, mensen interpelleren, mensen appelleren.

Ethisch consumeren

Eerst schoorvoetend is er de laatste tien jaar ethisch consumeren bijgekomen.

Wanneer we testen doen, over chocolade, smartphones, jeans, hotels, supermarkten, televisies, …  dan geven we telkens iets mee over de ethiek.  Na de klassieke vergelijkding zullen we ook een vergelijking maken over het sociaal beleid, milieubeleid, transparantie van de fabrikant.  Daarvoor werken we samen met onderzoeksbureaus en NGO’s.  Voor kleding kan dat de Schone Kleren campagne zijn (te gevoelig omdat oxfam of fair trade ook merken zijn).  Met Pasen hebben we gerapporteerd hoeveel procent van de verkoopsprijs naar de cacaoboer gaat, dat is amper 3%.  Geen kat die dit weet, dit moet verteld worden.  Slechts 1% van de in België verkochte chocolade is Fair Trade.  Producten verzwijgen waar hun cacao vandaan komt.  Dat klopt niet, transparantie moet deel uitmaken van de bedrijfscultuur.

Duurzaam gebruik

Consumenten, natuurlijk gestuurd door de fabrikanten, wisselen elke twee jaar van GSM.  We hebben dat niet nodig!  Uiteraard is dat markt gedreven, winst gedreven, met alle gevolgen van dien.

Puur winst gedreven, met alle gevolgen van dien. Het produceren van die onderdelen is verschrikkelijk belastend, er worden veel zeldzame mineralen gebruikt. Maar ook stroomafwaarts, op het einde van het leven van dit toestel, is het niet goed, of misschien nog erger. Tonnen en tonnen afval, waar het ook terecht komt als het niet correct wordt gerecycleerd. (er is nu wel grotere inspanning geleverd om afgedankt gsm te recycleren, maar dat klopt zeker nog, ook voor Tv’s, computers etc = e-waste stromen)

Kentering

Er zijn enkele Europese richtlijnen over recyclage om illegale export tegen te gaan. Maar dat is niet genoeg, een ketting is maar zo sterk als zijn zwakste schakel.   Hier is de zwakste schakel, zoals zo vaak, controle. Het is onze taak om aan de alarmbel te trekken wanneer we dingen zien die absoluut niet kunnen.  Als je het mij vraagt, is er een kentering op komst op vlak van duurzaamheid en ethiek.

Energiedebat

Vaak is wat men doet gewoon windowdressing, jezelf beter voorstellen dan wat er in werkelijkheid gebeurt, maar ik denk dat we er gaan komen. Voor zover consumenten overtuigd geraken dat dit belangrijk is. Ik maak de link met wat gebeurde in het energiedebat.  Electrabel heeft nooit geluisterd, niet naar de consument, naar geen enkele minister.  Ze veegden er de vloer mee.  Ik volg het energiedossier sinds 1999, voor het eerst heeft Electrabel moeten luisteren naar de consument.  Ik schreef het ook in De Morgen, “Het is de macht van de consumenten die de doorslag gaf. Dit maakt me super blij, jarenlang bleef ik op dezelfde nagel kloppen: <<Kijk naar uw energieverbruik, vergelijk en ga weg bij de standaardleverancier>>. Voorwaar we zijn geduldig…… ”.

Uiteindelijk gaan bedrijven moeten volgen wat de consument kiest.  Wij hebben de macht.

Bewuste consumenten

Ik geef gastlessen een de universiteiten van Gent en Brussel.  Eén keer per jaar spreek ik daar over ethisch consumeren.  In het begin stel ik de vraag hoelang ze hun smartphone bijhouden.  Zij zijn zich van geen kwaad bewust.  Eén à 2 jaar.  Af en toe is er een jongere die nog zijn hand opsteekt bij de vraag ‘wie drie jaar?’.  Dat is dan de nerd …

Ik vraag ook bij handopsteking welk merk ze hebben, ze vinden het leuk om daarop te antwoorden.   Dan vertel ik over de mineralen, en de arbeidsomstandigheden, de schandalen, de suïcide.  Je ziet de studenten dan naar elkaar kijken.

Op het einde toon ik de tabel van kinderarbeid per merk.  Als ik dan opnieuw vraag welk merk ze gebruiken, steken ze hun hand niet meer op….

Consumenten moeten hierover geïnformeerd worden, ze moeten kunnen kiezen.  Mochten er in het verleden meer bewuste consumenten geweest zijn, dan hadden bedrijven al langer moeten luisteren.  Het gaat echter nog lang duren eer mensen gaan denken, en vooral gaan doen…

Crash test dummies

Bedrijven evolueren, dat hebben we in het verleden al bewerkstelligd!  Rond 1990 begonnen we met crashtesten van auto’s.  De autofabrikanten lustten ons rauw.  We kregen advocaten tegen ons, er werden processen aangespannen.

Wij hadden gelukkig het idee opgevat om de Europese commissie aan onze zijde te scharen, die heeft ons financieel gesteund.   Een auto kopen en crashen kost heel veel geld.  We hadden ook een alliantie met de automobielclubs.  De testen lieten zien dat veel grote producenten het zeer slecht deden op vlak van veiligheid.

Toen zijn we erop afgemaakt, 10 jaar later gebruikt Renault het in zijn reclame, zij kwamen goed naar voren uit de testen.

Van het moment dat fabrikanten zien dat het een win-win is, komt de omslag, dit moet ook op andere vlakken mogelijk zijn!

Constructieve dialoog

Ik ben iemand van de constructieve dialoog, we stappen naar de bedrijven, organisaties, om met hen in dialoog te gaan.  Met de medische wereld ligt dit nog moeilijk, bij de anderen is dat mooi gegroeid.  Wanneer de producttesten afgerond zijn, sturen we de resultaten eerst op naar de fabrikant, zij weten ook op voorhand dat we met een product van hen bezig zijn.

Bilaterale gesprekken

We trachten altijd in overleg te gaan met de fabrikant, soms worden we uitgenodigd, soms geven wij de eerste zet.  We zorgen er altijd voor dat onze expert erbij is, hij is de specialist.

Soms is het een sectoruitnodiging, zitten we samen met adviesorganen.  Daar is ook dialoog, maar dat betekent niet dat je daarbuiten niet in contact kan gaan. In zo een overlegorgaan gebeurt het vaak dat mensen het achterste van hun tong niet laten zien omdat er andere actoren bijzitten, Men beperkt zich dan vaak tot het officiële standpunt omdat men niet durft, kan of mag.

De bilaterale gesprekken vind ik belangrijker en meer dan de moeite waard.

Voor mij staat op dit warme gesprek met Ivo geen prijs.  Voor mij is hij ongetwijfeld veel meer dan De Beste Koop!

Franky De Cooman

Met dank aan Mieke De Pril en Evelien De Cooman voor de redactie.

 

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: